Otomatik şanzıman dünyasının bir diğer seçeneği Avrupa'da sürekli büyüyen bir pazara sahip.

Hatırlarsanız geçtiğimiz hafta tek ve çift kavramalı yarı otomatik şanzımanlarla ilgili bir makale paylaşmıştım. Bu yazının ardından yöneltilen sorulardan birkaçı bana son zamanlarda iyice popülerleşen bir başka şanzıman seçeneğini daha hatırlattı.

Aslında motosikletlerden tanklara kadar birçok farklı araçta kullanılan bir şanzıman tipi olan CVT (Continuously Variable Transmission) yani sürekli değişken oranlı şanzıman genelde Japon otomobillerinde görmeye alıştığımız bir tür. Daha once Audi gibi Alman üreticilerin de bazı modellerinde kullandıkları unite Renault-Nissan ortaklığının üretimi olan SUV ve Crossover modelleri sayesinde Türkiye’de de bolca kullanılır oldu.

Bir düzine değişik şekli olsa da en basit olarak bisikletlerde kullanılan dişli sistemiyle anlatılabilecek olan CVT’de sürekli değiştirilebilen oranlar sayesinde vites geçişi diye bir kavram ortadan kalkıyor. Aracın motor devrini optimumda tutacak şekilde oynanan oranlar sayesinde başarılı hızlanma verileri elde edilse de aracın monoton motor sesi zevk vermekten uzak oluyor.




Bu küçük sorunun önüne geçmek için daha dar bir oran havuzuna sahip olarak programlanan CVT’lerin hemen hemen hepsinde manuel değişim fonksiyonuyla birlikte sabitlenmiş oranlar da kullanıma sunuluyor. Otomobiller için kullanılan versiyonlarında güç aktarımı büyük çoğunlukla zincirle yapıldığından belirli tork seviyelerinin üzerinde kullanılamayan bu tip şanzımanların farklı şekilleri tanklarda bile görev yaptığından insanın aklında yapısal dayanıklılık konusunda soru işareti oluşması gereksiz.

Çoğunlukla tork konvertörüne sahip olduklarından yoğun trafikte tam otomatik şanzıman gibi tepki veren CVT’lerin bu avantajının sabit motor devrinin monoton sesi tarafından gölgelendiğini fark eden üreticilerin yardımınaysa turbo beslemeler yetişti. Büyük çoğunluğunda maksimum güç ve tork elde edilen devirler belirli bir aralıkan oluştuğundan bu motorlarda optimum motor devrinin biraz daha yayılması ve yolcuların kulağına daha alışılmış seslerin verilmesi mümkün oluyor.